ԱրմԻնֆո. 2025 թվականին Հայաստանում մեկ շնչին բաժին ընկնող ՀՆԱ-ն կազմել է 3 666 540 դրամ կամ 9 474 դոլար։ Դոլարային արտահայտությամբ աճը նախորդ տարվա համեմատ կազմել է 10,7 տոկոս, իսկ 2021 թվականի համեմատ՝ կրկնակի։ Ընդ որում, 2017 թվականի համեմատ ցուցանիշն աճել է 5 605 դոլարով կամ մոտ 2,5 անգամ։ Այդ մասին ասվում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության ծրագրի (2021-2026 թթ.) 2025 թվականի կատարման ընթացքի և արդյունքների մասին զեկույցում, որը հաստատվել է կառավարության փետրվարի 26-ի նիստում։
Ինչպես ասվում է փաստաթղթի հավելվածում, 2025 թվականը Հայաստանի Հանրապետության անկախացումից ի վեր առաջին օրացուցային տարին է, երբ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև փոխհրաձգության հետևանքով զոհեր կամ տուժածներ չկան: «Հայաստանի Հանրապետության և Ադրբեջանի Հանրապետության միջև խաղաղությունը հաստատվել է 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին: 2025 թվականը անկախությունից ի վեր առաջին տարին է, երբ Հայաստանի Հանրապետությունից ՀՀ քաղաքացիների արտագաղթը փոխարինվել է ներգաղթով։ Արձանագրվել է բարձր տնտեսական աճ (7,2%), ինչի արդյունքում ՀՆԱ - ի միջին տարեկան աճը 2021-2025 թվականներին կազմել է 7,9%», - նշում են զեկույցի հեղինակները։
Այսպես, "Պետական բյուջեի եկամուտներ և ծախսեր" բաժնում ասվում է, որ 2025 թվականի արդյունքներով պետական բյուջեի եկամուտները կազմել են 2 տրլն 886,5 մլրդ դրամ, ինչը մոտ 307,3 մլրդ դրամով կամ 11,9% - ով ավելի է նախորդ տարվա ցուցանիշից։ Այսպիսով, ապահովվել է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության սահմանած ծրագրի 101.3% - անոց կատարումը, ինչը 5.5 տոկոսային կետով բարձր է նախորդ տարվա ցուցանիշից:
Ընդհանուր առմամբ հարկային մուտքերը և պետական տուրքերը կազմել են 2 տրիլիոն 725.2 մլրդ դրամ, որն ապահովում է սահմանված ծրագրի 100.3% - ով կատարում և 7.6 տոկոսային կետով բարձր է նախորդ տարվա ցուցանիշից: 2025 թվականին պետական բյուջեի հարկային մուտքերը և պետական տուրքերը նախորդ տարվա համեմատ աճել են մոտ 14% - ով կամ 334.3 մլրդ դրամով:
2025 թվականին պետական բյուջեի ծախսերը կազմել են 3 տրիլիոն 305,3 միլիարդ դրամ, ինչը 11,8 տոկոսով կամ 350 միլիարդ դրամով ավելի է, քան 2024 թվականին: Վերանայված ծրագրով ծախսերի ծրագրի կատարումը կազմել է 95.8% ՝ նախորդ տարվա համեմատ բարելավվելով մոտ 2 տոկոսային կետով:
2025 թվականին կառավարության ծրագրային նպատակների իրականացման կարևոր երաշխիքներից մեկը շարունակում էր մնալ կապիտալ ծախսերի զգալի ավելացումը։ Նախորդ տարվա համեմատ կապիտալ ծախսերն աճել են 144.8 մլրդ դրամով կամ 26% - ով, ինչը կազմում է ավելի քան 702.5 մլրդ դրամ: 2025 թվականին վերանայված ծրագրի կապիտալ ծախսերը կազմել են 89,6% ՝ նախորդ տարվա համեմատ բարելավվելով 4,9 տոկոսային կետով։
Հաշվետու տարում տնտեսական և սոցիալական հատվածներում կապիտալ ծախսերը շարունակել են աճել, կազմելով շուրջ 255,4 մլրդ դրամ, որը 2024 թվականի համեմատ ավելի է 35,3% - ով, իսկ հաշվի առնելով համայնքային ներդրումային ծրագրերի համաֆինանսավորման համար հատկացված սուբսիդիաները ՝ շուրջ 293 մլրդ դրամ, որը 2024 թվականի համեմատ ավելի է 31,6% - ով ։ Վերջին տարիներին արձանագրված բարձր աճի արդյունքում՝ 2025 թվականին տնտեսական և սոցիալական հատվածներում կապիտալ ծախսերի մակարդակը (ներառյալ սուբսիդիաների մի մասը) 2018 թվականի համեմատ աճել է ավելի քան երեք անգամ (3,5 անգամ):
«Արտաքին քաղաքականություն և անվտանգություն» բաժնում նշված է, որ «խաղաղության հաստատումից հետո ՝ հոկտեմբերի 21-ին, Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևը հայտարարեց, որ Վաշինգտոնում ձեռք բերված պայմանավորվածությունների համաձայն, Ադրբեջանը վերացրել է իր տարածքով դեպի Հայաստան ապրանքների տարանցման բոլոր սահմանափակումները: Նոյեմբերին ցորենի առաջին խմբաքանակը Հայաստան է ներկրվել Ռուսաստանից և Ղազախստանից երկաթուղով՝ Ադրբեջանի և Վրաստանի տարածքով։ Դեկտեմբերին Ադրբեջանից Հայաստան է ներկրվել շուրջ 1200 տոննա նավթամթերք»։
Նշվում է, որ 2025 թվականի արդյունքներով Հայաստանի և Իրանի միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է շուրջ 768 մլն ԱՄՆ դոլար ՝ 2024 թվականի համեմատ աճելով 4,2 տոկոսով: Հայաստանի և Վրաստանի միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է շուրջ 279 մլն ԱՄՆ դոլար՝ 2024 թվականի համեմատ նվազելով 16,2% - ով:
«Հատուկ ներկայացուցիչների միջև ձեռք բերված պայմանավորվածության համաձայն ՝ Հայաստանը և Թուրքիան որոշել են 2026 թվականի հունվարի 1-ից երկու երկրների դիվանագիտական, ծառայողական և հատուկ անձնագրեր ունեցողների համար անվճար էլեկտրոնային վիզաներ (էլ-վիզաներ) ստանալու հնարավորություն ընձեռել ։ Հայաստանի Հանրապետության կառավարության համապատասխան որոշումն ընդունվել է 2025 թվականի դեկտեմբերի 29 – ին», - հիշեցրել են Հայաստանի կառավարությունում։
2025 թվականին Հայաստանի և Ռուսաստանի Դաշնության միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է շուրջ 7,7 միլիարդ ԱՄՆ դոլար՝ 2024 թվականի համեմատ նվազելով մոտ 38,3 տոկոսով:
Անդրադառնալով Միացյալ Նահանգների հետ հարաբերություններին՝ զեկույցի հեղինակները նշել են, որ Հայաստան են այցելել ԱՄՆ բարձրաստիճան պաշտոնյաներ, իսկ այցերից մեկի ժամանակ հայտարարվել է TRIPP ծրագրի իրականացման համար 145 միլիոն դոլարի փաթեթի հատկացման մասին: 2025 թվականին Հայաստանի և ԱՄՆ-ի միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է շուրջ 348 մլն ԱՄՆ դոլար ՝ 2024 թվականի համեմատ նվազելով 15,2% - ով:
2021-2025 թվականների տնտեսական և ներդրումային ծրագրի շրջանակներում ԵՄ-ի հետ փաստացի իրականացված, ինչպես նաև ստորագրված, հաստատված և մեկնարկին պատրաստվող ծրագրերի ընդհանուր գումարը կազմել է շուրջ 900 մլն եվրո: Բացի այդ, 2025 թվականի վերջի դրությամբ հայկական ֆինանսական հաստատությունների հետ կնքվել են ավելի քան 1 միլիարդ եվրոյի վարկային համաձայնագրեր։ 2025 թվականին Հայաստանի և ԵՄ երկրների միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է մոտ 2,5 մլրդ ԱՄՆ դոլար՝ 2024 թվականի համեմատ աճելով 7,2 տոկոսով ։ Մասնավորապես, 2025 թվականին Հայաստանի և Ֆրանսիայի միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է շուրջ 210 մլն ԱՄՆ դոլար, ինչը 2024 թվականի համեմատ ավելի է 33% - ով։
2025 թվականին Հայաստանի և Հնդկաստանի միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է շուրջ 311 մլն ԱՄՆ դոլար, ինչը 15,1% - ով պակաս է՝ 2024 թվականի համեմատ:
2025 թվականին Հայաստանի և Չինաստանի միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է մոտ 2,6 մլրդ ԱՄՆ դոլար, ինչը 6,5%-ով պակաս է 2024 թվականի համեմատ։
Ընդհանուր առմամբ, արտաքին առևտրաշրջանառությունը 2025 թվականին կազմել է մոտ 21 միլիարդ դոլար։ Մասնավորապես, ներմուծումը կազմել է 13 034,9 մլն դոլար, իսկ արտահանումը՝ 8 395,4 մլն դոլար։ 2017 թվականի համանման ցուցանիշները հետևյալն էին․ ներմուծումը՝ 4 097,1 մլն դոլար, արտահանումը՝ 2 237,7 մլն դոլար։ 2025 թվականին 2017 թվականի համեմատ արտահանումն աճել է 3.8 անգամ, իսկ ներմուծումը՝ 3.2 անգամ։
Փաստաթուղթը կներկայացվի խորհրդարանի հավանությանը։
