Արմինֆո. Հայաստանում ռուսական ընկերությունների ներկայության անցանկալիության մասին խոսակցությունները կբարձրացնեն Ռուսաստանում հայկական բիզնեսի աշխատանքի հարցը։ Այդ մասին ՏԱՍՍ-ի հետ հարցազրույցում հայտարարել է ՌԴ փոխվարչապետ Ալեքսեյ Օվերչուկը։
"Իրականությունն այն է, որ հայկական երկաթուղին, եթե պահպանվի, պետք է մնա սեփական տնտեսության կարիքները սպասարկող ճանապարհ, որի իրական հեռանկարները կապված են ԵԱՏՄ հետ։
Մեր հետաքրքրությունը Հայաստանի հետ առեւտրի ավելացումն է, ինչպես եւ բոլորի հետ, եթե ռուսական ընկերություններն ու գործարարները չեն կարող ներկա լինել և փող աշխատել Հայաստանում, ապա ինչու՞ հայկական ընկերություններն ու գործարարները կարող են ներկա լինել և փող աշխատել Ռուսաստանում",- նշել է նա։
Օվերչուկն ընդգծել է, որ արտաքին տնտեսական կապերը "երկկողմանի ճանապարհ են": "Առանց փոխադարձ առևտրի բեռների տեղաշարժ չի լինում, և հայկական երկաթուղու բեռնումը նույնպես դրանից է կախված։ Ռուսաստանում գործեր վարող հայկական բիզնեսը պետք է ուշադրություն դարձներ դրան։ Չէ որ՝ մեզ մոտ գնահատում են, որ հարցը հենց այդպիսի հարթության մեջ է դրված, և այդ մասին պետք է անկեղծ խոսել", - նշել է ՌԴ փոխվարչապետը։
Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ուղիղ ասել է, որ ռուսական բիզնեսին հանրապետությունում ոչինչ չի սպառնում, բայց փաստերը հակառակն են ասում:
"Անցած ամառ մենք Հայաստանի Հանրապետության վարչապետին ուղիղ հարց էինք ուղղում Հայաստանում ռուս ներդրողների գտնվելու հեռանկարների վերաբերյալ։ Մեր ուղիղ հարցին ուղիղ պատասխան տրվեց․ Հայաստանում ռուսական բիզնեսին ոչինչ չի սպառնում։ Իսկ փաստերը հակառակն են ասում։ Մենք տեսնում ենք, որ մեզ ասում են մի բան, բայց իրականում տեղի է ունենում բոլորովին այլ բան: Սկզբում խախտվել են ռուսաստանցի գործարարի սեփականության իրավունքները, որը շահեր ուներ էլեկտրաէներգիայի գնման և մանրածախ առևտրի ոլորտում, իսկ այժմ ռուսական պետական ընկերությանը առաջարկ է արվել վաճառել կոնցեսիան", - ասել է նա։
Ինչպես նշել է Օվերչուկը, Մոսկվային հայտնի է, որ բացի արևմտյաններից, Հայաստանում էլ կան մարդիկ, ովքեր ցանկանում են դադարեցնել հարաբերությունները Ռուսաստանի հետ և հանրապետությունից հեռացնել ռուսական բիզնեսը։
"Մենք տեսնում ենք, որ Հայաստանում անցյալ տարի ընդունվել է ԵՄ-ին անդամակցելու ձգտման մասին դեկլարատիվ օրենք, և ջանքեր են գործադրվում ԵՄ չափանիշներին անցնելու ուղղությամբ ։ Չենք կարող ուշադրություն չդարձնել այդ երկրի ղեկավարների բազմաթիվ հայտարարություններին՝ Եվրամիության մաս դառնալու իրենց ձգտման մասին։ Նույն կտավի մեջ մեզ համար ընկնում է ինչպես ռուս գործարարի սեփականության բռնագրավումը, այնպես էլ երկաթուղային կոնցեսիայի վաճառքի առաջարկը", - նշել է ՌԴ փոխվարչապետը։
Նրա խոսքով ՝ Հայաստանի բիզնեսի ներկայացուցիչները պետք է սթափ գնահատեն ԵՄ-ում ապրանքների վաճառքի հեռանկարները ։ "Վստահ եմ, որ հայկական բիզնեսը սթափ է գնահատում եվրոպական շուկայում հայկական պտուղ-բանջարեղենի և ծաղկի արտադրանքի, հայկական հանքային ջրի և հայկական ալկոհոլի վաճառքի հեռանկարները։ Այդ ոլորտների աշխատողները, ինչպես նաև այդ արտադրանքը փոխադրողները նույնպես պետք է մտածեն այդ մասին", - նշել է նա։
"Իհարկե, ինչ-որ մեկը կասի, որ Հայաստանն ունի եվրոպական հեռանկար, և ԵԱՏՄ-ի հետ կապերը նրան պետք են միայն այն ժամանակահատվածի համար, մինչև ԵՄ-ի հետ առևտուրը չփոխարինի ԵԱՏՄ-ի հետ առևտրին։ Սակայն հայկական ապրանքները եվրոպական շուկա թողնելու եվրոպացիների շահագրգռվածության մասին արդեն ասվել է", - հավելել է Օվերչուկը։
Միաժամանակ նա ընդգծել է, որ եթե Ռուսաստանը Հայաստանում այլեւս շահեր չունենա, ապա նրա տարածքով բեռների տեղաշարժի պատճառները քիչ կլինեն ։ "Հասկանալի է, որ սակագներն իրենց դերն են ունենալու, բայց եթե Ռուսաստանը Հայաստանում շահեր չունենա, ապա այդ ուղղությամբ մեր բեռների տեղաշարժի օգտին փաստարկները նույնպես քիչ կլինեն", - ասել է ՌԴ փոխվարչապետը:
Նրա խոսքով՝ Հայաստանը սահմանափակ հնարավորություններ ունի Մեղրու հատվածից հետո բեռնափոխադրումների ուղղության մասին պայմանավորվելու, հարցն այլ կերպ է լուծվել ։ "Հասկանալի է Հայաստանի տարածքով բեռնափոխադրումներն ուղղորդելու ցանկությունը, բայց պետք է ընդունել, որ այդ հարցն այլ կերպ է լուծվել, և համապատասխան փաստաթղթերի տակ իր ստորագրությունները դնելով, Հայաստանը համաձայնել է դրան։ Այդ մասին պետք էր պայմանավորվել ափին, իսկ այժմ բանակցությունների համար մանեւրը շատ սահմանափակ է", - նշել է Օվերչուկը։
"Արեւմտյան ներդրողները եւ հարեւանները կարող են կորցնել համբերությունը։ Եթե այս գործարքը երբևէ փակվի, ապա դրանով Հայաստանը կստանա Մեղրու հատվածի կառավարման ձեռնարկության ընդամենը 26% - ը։ Ի դեպ, մեր երկաթուղայինների գործընկերներն արդեն հետաքրքրվում են, թե արդյոք Ռուսաստանը կօգտագործի թուրքական ճանապարհը", - ասել է նա։
Նրա խոսքով ՝ Հայաստանը որոշել է զիջել տարանցման եկամուտների 74 տոկոսը, համաձայնելով "Թրամփի երթուղուն", դա իր իրավունքն է։
"Բեռները, որոնք կանցնեն "Թրամփի երթուղով", ուղիղ կգնան Թուրքիա, իսկ Հայաստանը դրա դիմաց կստանա իր 26 տոկոսը։ Այն, որ նրանք որոշել են զիջել տարանցումից իրենց եկամուտների 74 տոկոսը, դա իրենց իրավունքն է, բայց եթե Հայաստանը մնար եռակողմ աշխատանքային խմբի ձեւաչափով՝ Ադրբեջանի, Հայաստանի եւ Ռուսաստանի փոխվարչապետների համանախագահությամբ, այդ ճանապարհի շինարարությունն արդեն ավարտին կհասներ, ընդ որում, այն ամբողջությամբ կմնար այն երկրի սեփականության ներքո, որի տարածքով անցնում է", - նշել է նա։
"Չկան և չպետք է լինեն պատրանքներ, թե ինչպես կընթանա հիմնական բեռնափոխադրումների հոսքը Նախիջևանից հետո։ Այն հատվածները, որոնք մեզ առաջարկվել է վերականգնել, հիմնականում սպասարկելու են հայկական տնտեսության կարիքները", - հավելել է Օվերչուկը։
