Արմինֆո. ՀՀ Ազգային ժողովի իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության անդամ Հայկ Սարգսյանն առաջարկել է օրենսդրորեն սահմանափակել քաղաքացիների որոշակի խմբերի մասնակցությունը առցանց խաղատներին: Ազգային ժողովի տնտեսական հարցերի հանձնաժողովը քննարկում է «Խաղային գործունեության կարգավորման մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու և դրան կից փաստաթղթերի փաթեթը, որը պատգամավորը ներկայացրել է նոյեմբերի 29-ի նիստում։
Իր ելույթում Հայկ Սարգսյանն նշել է, որ 2017-ից մինչև 2025 թվականը խաղային խաղադրույքների ծավալները Հայաստանում աճել են 35 անգամ: Եթե 2017 թվականին այդ ծավալները կազմել են 0.21 տրիլիոն դրամ, ապա 2025 թվականին դրանք աճել են մինչև 7.41 տրիլիոն դրամ: Միևնույն ժամանակ, հարկային եկամուտներն ու տուրքերը համաչափ չեն աճել: Ընդհակառակը, 2024 թվականին, 2017 թվականի համեմատ, դրանք նվազել են 1.8%-ով, իսկ 2025 թվականին՝ 1%-ով։
Այս իրավիճակում, երբ խաղամոլությունը դառնում է իրական չարիք, ինչպես նշել է խորհրդարանականը, պետք է քայլեր ձեռնարկվեն սոցիալապես խոցելի խմբերին պաշտպանելու համար: Փոփոխությունների համաձայն՝ բոլոր առցանց խաղատների կայքերի և հավելվածների համար առաջարկվում է ինքնաարգելման մեխանիզմ։ Այս միջոցառումը պահանջում է, որ խաղերի կազմակերպիչները պարտադիր պահանջներ ներկայացնեն այնպիսի կոճակ ներդնելու համար, որը խաղացողները կարող են սեղմել՝ իրենց հաշիվները արգելափակելու և հետագա խաղերը կանխելու համար։ Ավելին, քաղաքացուն տրվում է հինգ օր՝ այս ինքնաարգելքը չեղարկելու համար։ Այս միջոցառումը նախատեսված է քաղաքացիներին խաղամոլությունից պաշտպանելու, ֆինանսական ռեսուրսները պահպանելու և պարտքերի կուտակումը կանխելու համար։
Ավելին, առաջարկվում են լրացուցիչ սահմանափակումներ։ Օրինակ՝ պետական նպաստներ ստացող քաղաքացիներին, ինչպիսիք են հաշմանդամության կամ գործազրկության նպաստները, չի թույլատրվի խաղալ։ Սոցիալապես խոցելի խմբերի մասնակցությունը խաղամոլությանը հակասում է պետության սոցիալական քաղաքականությանը։ Բացի այդ, այն անձանց, որոնց եկամուտը ստացվում է բացառապես կենսաթոշակներից, չի թույլատրվի մասնակցել։ Խաղատների խաղերի արգելքը կվերաբերի նաև սնանկության գործընթացում գտնվող անձանց։ Այս անձինք արդեն իսկ գտնվում են ծանր ֆինանսական վիճակում, և խաղամոլությունը կարող է ավելի մեծ ազդեցություն ունենալ նրանց վիճակի վրա։ Պետական սուբսիդիաների ծրագրեր ստացող անձանց, ինչպես նաև այն անձանց, որոնց սպառողական վարկերը գերազանցում են իրենց տարեկան եկամտի 40%-ը, նույնպես կարգելվի խաղալ։ Սակայն, ինչպես նշեց պատգամավորը, կառավարության առաջարկով այս դրույթը կհեռացվի օրինագծից։ Օրինագծի դրույթներին ենթակա անձանց վերաբերյալ բոլոր տվյալները կփոխանցվեն խաղատների օպերատորին։
Իր հերթին, ՀՀ էկոնոմիկայի փոխնախարար Էդգար Զաքարյանը, ներկայացնելով կառավարության դիրքորոշումը, նշեց, որ գործադիր մարմինը ընդհանուր առմամբ դրական է վերաբերվում առաջարկվող օրենսդրական նախաձեռնությանը։ Միևնույն ժամանակ, Նախարարների կաբինետը կարծում է, որ օրենքի նախագիծը կարող է կիրարկվել միայն խաղատների օպերատորի ինստիտուտի լիարժեք ներդրումից հետո։ Փաստաթղթի որոշ դրույթներ պարզապես անիրագործելի են համապատասխան վերահսկողության մեխանիզմների բացակայության պատճառով։ Ավելին, դեռևս չեն ստեղծվել սնանկ ճանաչված անձանց, ինչպես նաև վարկային պարտավորություններ ունեցող անձանց, որոնց տվյալները ենթակա են բանկային գաղտնիքի, մոնիթորինգի մեխանիզմներ։
Իր հերթին, ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի փոխնախագահ Ռաֆայել Գևորգյանը հայտնեց, որ խաղատների օպերատորի ընտրությունը գտնվում է վերջնական փուլում։ Մրցույթի արդյունքների հիման վրա ընտրվել է մրցույթի բոլոր փուլերը հաղթահարած ընկերություն, և այժմ հարցը վերաբերում է այն ֆինանսական առաջարկին, որը այդ ընկերությունը կներկայացնի։ Օրենքի համաձայն, այս առաջարկը քննարկելու և մրցույթի հաղթողի հետ պայմանագիր կնքելու համար հատկացվում է 60 օր։ Այնուհետև, վեց ամսվա ընթացքում, խաղային համակարգը պետք է ինտեգրվի օպերատորի հետ։ Այս համատեքստում Գևորգյանը նշեց, որ նույնիսկ եթե առցանց խաղերի արգելք մտցվի, կա բարձր վստահություն, որ այս գործընթացը կշարունակվի, և որ լուծումը հնարավոր է միայն խաղային օպերատորի ներգրավմամբ։
