ԱրմԻնֆո. 2027 թվականին Հայկական ատոմային էլեկտրակայանը 55 օր ժամկետով կանգնեցվելու է պլանային-նախազգուշական վերանորոգման նպատակով։ Այս մասին սեպտեմբերի 9-ին լրագրողներին հայտնել է ՀԱԷԿ-ի գլխավոր տնօրեն Էդուարդ Մարտիրոսյանը։
Նրա խոսքով՝ հաջորդ տարվա համար նախատեսված աշխատանքների ծավալներն անհամեմատելի են այն ծավալի հետ, որը հնարավոր եղավ իրականացնել 2026 թվականին, երբ կայանը 5 ամիս չէր աշխատում։ Այդ ժամանակահատվածում իրականացվել է ԱԷԿ-ի երկրորդ էներգաբլոկի լայնածավալ արդիականացում։ Արտասահմանյան փորձագետները նույնիսկ նշել են, որ եվրոպական ատոմակայաններից մեկում նման ծավալի աշխատանքների համար պահանջվել է 6 տարի։ ""Չեմ ցանկանում որևէ մեկին գովաբանել, մեր աշխատանքը կգնահատեն ՄԱԳԱՏԷ-ի մասնագետները, որոնք պարբերաբար այցելում են կայան։ Ցույց տվեք գոնե մեկ ԱԷԿ, որտեղ 153 օր տևած կանգի ընթացքում իրականացված կլիներ 20 ակտիվ միջոցառում, ինչպես դա արվել է Հայկական ԱԷԿ-ում", - նշել է Էդուարդ Մարտիրոսյանը։
Մասնավորապես, կայանի երկրորդ էներգաբլոկում վերանորոգման աշխատանքների ընթացքում փոխարինվել են կայանի հիմնական հանգույցների հովացման համակարգերը, ինչպես նաև վերանորոգվել են շուրջ 20 այլ հանգույցներ։ Բացի այդ, ավարտվել է նոր բաց բաշխիչ ենթակայանի շինարարությունը, որը ՀԱԷԿ-ը միացնում է Հայաստանի բարձրավոլտ ցանցին։ Աշխատանքների մեծ ծավալի պատճառով այս տարի կայանը կանգնեցվել է 153 օրով, մինչդեռ սովորաբար պլանային վերանորոգումը տևում է 45-50 օր։ Այժմ ԱԷԿ-ն աշխատում է բնականոն ռեժիմով։ Հովացման աշտարակներից մեկի վերանորոգումն ամբողջությամբ ավարտվել է, երկրորդի աշխատանքները մոտենում են ավարտին։ Միաժամանակ շարունակվում է ռեակտորի տեխնիկական վիճակի գնահատումը։ Նրա կորպուսի մետաղի նմուշներն ուղարկվել են Ռուսաստան՝ հետազոտության։ Արդյունքները կօգնեն գնահատել, թե որքանով է հնարավոր երկարաձգել էներգաբլոկի շահագործման ժամկետը։ Ներկայում դրա շահագործման ժամկետը սահմանված է մինչև 2036 թվականը, սակայն քննարկվում է այն ևս տասը տարով՝ մինչև 2046 թվականը երկարաձգելու հնարավորությունը։ Ռուսաստանում իրականացվող հետազոտությունները, նախնական գնահատականներով, կտևեն երկու-երեք ամիս։ Դրանց մասնակցում են «Գիդրոպրես» փորձարարական-կոնստրուկտորական բյուրոն, «Կուրչատովի ինստիտուտ» ազգային հետազոտական կենտրոնը և այլ կազմակերպություններ։
Գլխավոր տնօրենն ընդգծել է, որ առաջիկա տարիներին Հայաստանում տվյալների կենտրոնների գործարկումը կփոխի էլեկտրաէներգիայի սպառման ծավալները։ Նա նշել է, որ ներկայում գործարկվել է գրեթե 1200 մեգավատ արևային էլեկտրակայան, որոնք նույնպես իրենց ազդեցությունն են թողնում էներգահամակարգի վրա, սակայն ատոմակայանը բազային ենթակառուցվածք է։ Միաժամանակ Էդուարդ Մարտիրոսյանը կոչ է արել չանհանգստանալ բլոկի անվտանգության մակարդակի առնչությամբ, ինչի մասին բազմիցս հայտարարել են Բաքուն և Անկարան։ "Ոչ ոք չպետք է ավելի շատ անհանգստանա Հայկական ԱԷԿ-ի անվտանգության համար, քան ես, ես դրա համար պատասխանատու առաջին անձն եմ։
ԱԷԿ-ը Հայաստանի սեփականությունն է, և նա պարտավոր է լավ հոգ տանել դրա մասին", - ասել է գլխավոր տնօրենը։
Նշենք, որ ԱԷԿ-ում վերանորոգման աշխատանքներն իրականացվում են ՀԱԷԿ-ի երկրորդ էներգաբլոկի շահագործման ժամկետի կրկնակի երկարաձգման ծրագրի շրջանակում։ Դրա իրականացման համար ՀՀ կառավարությունն ուղղել է $165 մլն, որոնք խնայվել են առաջին ծրագրի իրականացման արդյունքում։ Նոր ծրագրի գլխավոր նպատակն է ևս 10 տարով՝ մինչև 2036 թվականը, երկարաձգել երկրորդ էներգաբլոկի շահագործման ժամկետը։ Այդ ժամկետին երկրում պետք է կառուցված լինի նոր ատոմային էներգաբլոկ։
