Արմինֆո. Մասնավոր փոխանցումների զուտ ներհոսքը Հայաստան 2026թ. հունվար-սեպտեմբերին աճել է 2,2 անգամ (մեկ տարի առաջվա 15,5% աճի դիմաց) ՝ գերազանցելով 2,2 մլրդ դոլարը։ Ընդ որում, ոչ առևտրային բնույթի փոխանցումների զուտ ներհոսքի տարեկան աճը դանդաղել է 25%-ից մինչեւ 16%՝ կազմելով 604,8 մլն դոլար։ Վերջիններիս բաժինը ընդհանուր զուտ ներհոսքում տարվա ընթացքում նկատելիորեն նվազել է՝ 51%-ից մինչեւ 27% (2022թ. 67% - ի դիմաց)։ Այդ մասին են վկայում ՀՀ Կենտրոնական բանկի տվյալները։
Ներհոսքի և արտահոսքի տրոհման մեջ բոլոր երկրներից փոխանցումների տարեկան դինամիկան (2026թ. հունվար-սեպտեմբերին՝ 2025թ. հունվար-սեպտեմբերի համեմատ) հետևյալն է. ներհոսքի աճը կտրուկ արագացել է 7,3% - ից մինչև 32,1% ՝ արտահոսքի աճի աննկատ առաջխաղացման դեպքում ՝ 5% - ից մինչև 5,7%: Արդյունքում ՝ 2026թ. հունվար-սեպտեմբերին ներհոսքի ծավալը գերազանցել է 5.6 մլրդ դոլարը (այդ թվում ՝ 1 մլրդ դոլարը ՝ ոչ առևտրային բնույթի), իսկ արտահոսքը՝ 3.4 մլրդ դոլարը (այդ թվում ՝ 397 մլն դոլարը ՝ ոչ առևտրային բնույթի)։ Ընդ որում, ոչ առևտրային բնույթի փոխանցումների ներհոսքի աճն արագացել է 15% - ից մինչև 17,3%, ընդ որում, շատ ավելի նկատելիորեն արագացել է արտահոսքի գծով աճը 2% - ից մինչև 20%։ Սակայն ոչ առևտրային բնույթի փոխանցումների առաջատար ներհոսքի և արտահոսքի տեմպերը դեպի Ռուսաստան խիստ վատացել են ՝ թուլացել է ներհոսքի աճը և նվազել է արտահոսքը։
Ըստ աղբյուրի, փոխանցումների ամենամեծ ծավալը շարունակում է Հայաստան ստացվել Ռուսաստանից (3.9 մլրդ դոլար), իսկ արտահոսել ԱՄՆ և ԱՄԷ (միագումար՝ 983.4 մլն դոլար): Միևնույն ժամանակ, չափազանց ակտիվացել է փոխանցումների ներհոսքը եվրոպական երկրներից, սակայն ըստ ծավալի առաջատարների հնգյակում է Միացյալ Թագավորությունը և առաջատարներին մոտեցել է Գերմանիան (միագումար՝ ավելի քան 232.2 մլն դոլար)։
Այսպես, Ռուսաստանից փոխանցումների առաջատար ներհոսքը հունվար-սեպտեմբերին կազմել է 3.9 մլրդ դոլար (տարեկան աճը արագացել է 6.1 տոկոսից մինչեւ 41.3 տոկոս), երկրորդ տեղում ԱՄՆ-ն է՝ 608.9 մլն դոլար (տարեկան աճի արագացմամբ՝ 4.5 տոկոսից մինչեւ 15.3 տոկոս), երրորդում ԱՄԷ - ն՝ 156.3 մլն դոլար (տարեկան դինամիկան 5 տոկոս անկումից շրջադարձ է կատարել դեպի 98 տոկոս աճ), չորրորդ տեղում Միացյալ Թագավորությունն է՝ 151.7 մլն դոլար (տարեկան դինամիկան 2,4 անգամ աճից շրջադարձ է կատարել դեպի 3,3% անկում), հինգերորդ տեղում Ղազախստանն է՝ 83.4 մլն դոլար (տարեկան դինամիկայի 10% անկումից դեպի 2.4 անգամ զգալի աճ շրջադաարձով)։ Գերմանիան 6-րդ հորիզոնականում է ՝ 80.5 մլն դոլարի ներհոսքի ծավալով (տարեկան աճի արագացմամբ ՝ 6.3% - ից մինչև 14.4%):
Իսկ Հայաստանից փոխանցումների արտահոսքի առումով առաջատարն ԱՄՆ-ն է՝ 525.99 մլն դոլար (տարեկան դինամիկան՝ 2,1% անկումից մինչեւ 25% աճ), երկրորդ տեղում Ռուսաստանն է՝ 471.4 մլն դոլար (տարեկան դինամիկան ծավալվել է 26% աճից դեպի 17% անկում), երրորդ տեղում ԱՄԷ-ն է՝ 457.4 մլն դոլար (տարեկան անկումը արագացել է 26,3%-ից մինչև 3,4%), չորրորդ տեղում Շվեյցարիան է՝ 305.6 մլն դոլար (տարեկան դինամիկան ծավալվել է 68,4% աճից դեպի 31,2% անկում), իսկ հինգերորդ տեղում Իսպանիան է՝ 151,8 մլն դոլար (տարեկան աճը դանդաղել է 26,3% - ից մինչև 13,4%) ։ Առաջատար հնգյակին ընդհուպ մոտեցել է Միացյալ Թագավորությունը, տեղաբաշխվելով 6-րդ հորիզոնականում ՝ 121.9 մլն դոլար արտահոսքի ծավալով (տարեկան դինամիկան 28% աճից փոխվել է 10% անկման)։
Ռուսաստանի բաժինը ներհոսքում մեկ տարվա ընթացքում 64% - ից հասել է 69% - ի, ընդ որում, արտահոսքում նվազել է 18% - ից մինչեւ 14%: ԱՄՆ-ի մասնաբաժինը ներհոսքում նվազել է 12% - ից մինչև 11%, աճելով արտահոսքում ՝ 13% - ից մինչեւ 15%։ Միացյալ Թագավորության բաժինը նվազել է ներհոսքում՝ 4% - ից հասնելով 3% - ի, ընդ որում, արտահոսքում պահպանելով 4% մակարդակը:
ԱՄԷ-ի բաժինը ներհոսքում աճել է 2% - ից մինչեւ 3%, ընդ որում, արտահոսքի մեջ շարունակել է նվազել ՝ 15% - ից մինչեւ 13%: Շվեյցարիայի բաժինը ներհոսքում կրճատվել է 2% - ից մինչև 1%, ընդ որում, արտահոսքում նվազել է ավելի նկատելիորեն ՝ 14% - ից մինչև 9%: Իսպանիայի բաժինը ներհոսքում կազմում է 1%, իսկ արտահոսքում ՝ 4%: Գերմանիային ներհոսքում բաժին է ընկնում 1%, իսկ արտահոսքում՝ 3%: Ղազախստանի բաժինը և ներհոսքում, և արտահոսքում կազմում է 1%:
Հատկանշական է, որ փոխանցումների ներհոսքի ամենաբարձր աճը (3,4 անգամ) գրանցվում է Ղազախստանի և Լատվիայի ուղղությամբ, սակայն դրանցից միայն Ղազախստանն է ծավալով առաջատարների հնգյակում (եզրափակում է): Իսկ Հայաստանից փոխանցումների արտահոսքի ամենամեծ աճն արձանագրվում է Սինգապուրի, Հոնկոնգի և Իռլանդիայի ուղղությամբ (3-2 անգամ), և դրանցից ծավալով առաջին հնգյակին մոտ է գտնվում Հոնկոնգը: Իսկ ոչ առեւտրային բնույթի փոխանցումների ներհոսքի ամենամեծ աճով (2 անգամ) աչքի են ընկել Շվեյցարիան, Սինգապուրն ու Լիխտենշտեյնը, իսկ արտահոսքի՝ Լիխտենշտեյնը, Հոնկոնգը եւ Սինգապուրը (26-3 անգամ), որոնցից միայն Շվեյցարիան է ծավալով առաջատարների հնգյակում։
Նշենք, որ 2025 թվականին բոլոր երկրներից Հայաստան փոխանցումների ներհոսքը կազմել է 5.98 մլրդ դոլար (այդ թվում ՝ 1.2 մլրդ դոլար ՝ ոչ առևտրային բնույթի), իսկ արտահոսքը՝ 4.3 մլրդ դոլար (այդ թվում ՝ 452.8 մլն դոլար ՝ ոչ առևտրային բնույթի) ՝ պահպանելով առաջինների աճը 2.4% մակարդակում, իսկ երկրորդների աճի արգելակումը ՝ 7% - ից մինչև լճացման 0.3% ։ Արդյունքում, ը Հայաստան մասնավոր փոխանցումների զուտ ներհոսքի դինամիկան 2025 թվականին 9% անկումից շրջադաարձ է կատարել դեպիլ 8,6% աճ՝ գերազանցելով 1,6 մլրդ դոլարը։ Ընդ որում, ոչ առևտրային բնույթի փոխանցումները, նաև զուտ ներհոսքի տարեկան թրենդը 35% անկումից տեղափոխելով 25% աճ, հասել են 714,1 մլն դոլարի ։ Վերջիններիս մասնաբաժինը ընդհանուր զուտ ներհոսքում 2025 թվականին աճել է 38% - ից մինչև 44% (2023 թվականի 53% - ի և 2022 թվականի 67% - ի դիմաց)։
Ռուսաստանի մասնաբաժինը ներհոսքում 2025 թվականին չի փոխվել ՝ 65%, իսկ արտահոսքում փոքր-ինչ աճել է ՝ 16% - ից հասնելով 17% - ի ։ ԱՄԷ-ի մասնաբաժինը ներհոսքում պահպանվել է 2% - ի մակարդակում, իսկ արտահոսքում նվազել է 20% - ից մինչև 15%: 2025 թվականին ԱՄՆ - ի մասնաբաժինը և ներհոսքում, և արտահոսքում չի փոխվել, համապատասխանաբար՝ 12% և 14%։ Միացյալ Թագավորության բաժինը ներհոսքում 2 տոկոսից հասել է 3 տոկոսի՝ արտահոսքում պահպանվելով 4 տոկոսի մակարդակում ։ Շվեյցարիայի բաժինը արտահոսքում 11% - ից հասել է 12% - ի՝ ներհոսքում մնալով 2% մակարդակում:
